الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
367
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
تشبيه « است كه خدا را در وصفى از اوصاف شبيه مخلوقاتش بدانند ، اين امر سبب مىشود كه به » دره شرك « سقوط كنند . به تعبير ديگر او وجودى است بىپايان و نامحدود از هر نظر و هر چه غير او است محدود و متناهى است از هر نظر ، از نظر عمر ، قدرت ، علم ، حيات ، اراده ، فعل ، و خلاصه همه چيز ، و اين همان خط « تنزيه » و پاك شمردن خداوند از نقائص ممكنات است . به همين دليل بسيارى از مفاهيمى كه در مورد غير خداوند ثابت است در مورد ذات پاك او اصلا معنى ندارد ، فى المثل بعضى از كارها براى ما « آسان » است و بعضى « سخت » ، بعضى از اشياء از ما « دور » است و بعضى « نزديك » بعضى از حوادث در « گذشته » واقع شده و بعضى در « حال » يا « آينده » واقع مىشود ، همچنين بعضى « كوچك » است و بعضى « بزرگ » چرا كه وجود ما محدود است و با مقايسه موجودات ديگر با آن اين مفاهيم پيدا مىشود ، اما براى وجودى كه از هر نظر بىنهايت است و ازل و ابد را همه در بر گرفته ، اين معانى تصور نمىشود ، دور و نزديكى در باره او نيست ، همه نزديكند ، مشكل و آسانى وجود ندارد ، همه آسان است ، آينده و گذشته اى نيست ، همه براى او « حال » است ، و قابل توجه اينكه درك اين معانى نياز به دقت و خالى كردن ذهن از آنچه به آن خو گرفته است مىباشد . به همين دليل مىگوئيم : شناخت اصل وجود خدا آسان است ، اما شناخت صفات او مشكل ! امير مؤمنان على ع در نهج البلاغه مىفرمايد : و ما الجليل و اللطيف و الثقيل و الخفيف و القوى و الضعيف فى خلقه الا سواء « موجودات بزرگ و كوچك ، سنگين و سبك ، قوى و ضعيف ، همه در خلقتش يكسانند ، و در برابر قدرت